KİME NİYET KİME KISMET: NURUOSMANİYE CAMİİ

300İki Sultan bu camiye kendisi için türbe yaptırdı ikisine de yatmak nasip olmadı. Nur-u Osmaniye Camii, Osmanlı camii mimarisinde yapımında ilk demir kullanılan ve ilk barok üslubundaki camidir. Özellikle  üç boyutlu taş bezemeleriyle dünya mimarisinde eşi olmayan, tamamen özgün ve biricik bir barok şaheseri.

Fahri Sarrafoğlu
Nuruosmaniye Camii, Eminönü İlçe’sinde, Çemberlitaş anıtının kuzeybatısında, Bizans döneminde Constantinus forumu olarak adlandırılan alanda Kapalı Çarşı girişindedir. Bu camiye klasik mimariden Barok usulüne geçiş eseri diyebiliriz. Bununla beraber Camii birçok konuda ilk olma özelliğini (hatta tek) barındırır. Nuruosmaniye Camii’nde Sultan türbesi vardır. Ama içi boştur. Daha doğrusu boş derken içinde yatan Osmanlı Sultanı yoktur. Kızları veya başka Sultan yakınları vardır. Eminönü daha doğrusu (Eminönü Müftülüğü Fatih Müftlüğü oldu) Müftü Bey’den aldığımız bilgiye göre burada 10 tane sanduka var. Neden mi? Çünkü bu caminin inşaatını ilk başlatan I. Mahmut aslında kendisi için yaptırmıştı ilk türbeyi ama ömrü vefa etmedi. Yerine geçen III. Osman Camiyi tamamladı. I. Mahmut’un da bu türbeye değil Eminönü’ndeki Hatice Tarhan Sultan Türbesi’ne gömülmesine izin verdi. III. Osman Camiyi tamamladı ama yine türbenin içine defnedilmek III. Osman’a da nasip olmadı. Zira bu sefer onun yerine geçen Sultan III. Mustafa, III. Osman’ın buraya defnedilmesine izin vermedi. Onu da yine Hatice Tarhan Sultan Türbesine defnettirdi. Yani hale-selef iki Sultan yan yana yatıyor. Caminin arka tarafında bunlun türbenin en büyük özeliği dış mimarisinde kubbe kaidesinde dolaşan büyük barok korniş ve kornişi çatı üzerinde yükselen kemer karakteristik geç dönem İtalyan baroğu motifleridir.

Nur-u Osmaniye Kütüphanesi Türkiye’de barok tasarımının en özgün örneği olduğu kadar en güzel kütüphane tasarımı da sayılabilir. İstanbul’un en zarif kütüphane binasına sahip bulunan Nur-u Osmaniye kütüphanesi çok değerli 5 bin’den fazla yazma ve basma eserleriyle günümüzde de okuyucuya hizmet etmektedir.

Share